(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

॥ శ్రీః ॥
12.77. అధ్యాయః 077
Mahabharata - Shanti Parva - Chapter Topics
భీష్మేణ యుధిష్ఠిరంప్రతి కేకయరాజోపాఖ్యానకథనం॥ 1॥
Mahabharata - Shanti Parva - Chapter Text

యుధిష్ఠిర ఉవాచ। 12-77-0x(5536)(67837)
కేషాం ప్రభవతే రాజా విత్తస్య భరతర్షభ।
కయా చ వృత్త్యా వర్తేత తన్మే బ్రూహి పితామహ॥ 12-77-1(67838)
భీష్మ ఉవాచ। 12-77-2x(5537)
అబ్రాహ్మణానాం విత్తస్య స్వామీ రాజేతి వైదికం।
బ్రాహ్మణానాం చ యే కేచిద్వికర్మస్థా భవంత్యుత॥ 12-77-2(67839)
వికర్మస్థాశ్చ నోపేక్ష్యా విప్రా రాజ్ఞా కథంచన।
ఇతి రాజ్ఞాం పురావృత్తమభిజల్పంతి సాధవః॥ 12-77-3(67840)
యస్య స్మ విషయే రాజ్ఞః స్తేనో భవతి వై ద్విజః।
రాజ్ఞ ఏవాపరాధం తం మన్యంతే కిల్విషం నృప॥ 12-77-4(67841)
అభిశస్తమివాత్మానం మన్యంతే తేన కర్మణా।
తస్మాద్రాజర్షయః సర్వే బ్రాహ్మణానన్వపాలయన్॥ 12-77-5(67842)
అత్రాప్యుదాహరంతీమమితిహాసం పురాతనం।
గీతం కేకయరాజేన హియమాణేన రక్షసా॥ 12-77-6(67843)
కేకయానామధిపతిం రక్షో జగ్రాహ దారుణం।
స్వాధ్యాయేనాన్వితం రాజన్నరణ్యే సంశితవ్రతం॥ 12-77-7(67844)
రాజోవాచ। 12-77-8x(5538)
న మే స్తేనో జనపదే న కదర్యో న మద్యపః।
నానాహితాగ్నిర్నాయజ్వా మా మమాంతరమావిశః॥ 12-77-8(67845)
న చ మే బ్రాహ్మణోఽవిద్వాన్నావ్రతీ నాప్యసోమపః।
ద్విజాతిర్విషయే మహ్యం మా మమాంతరమావిశః॥ 12-77-9(67846)
నానాప్తదక్షిణైర్యజ్ఞైర్యజంతే విషయే మమ।
నాధీతే చావ్రతీ కశ్చిన్మా మమాంతరమావిశః॥ 12-77-10(67847)
అధ్యాపయంత్యధీయంతే యజంతే యాజయంతి చ।
దదతి ప్రతిగృహ్ణంతి షట్సు కర్మస్వవస్థితాః॥ 12-77-11(67848)
పూజితాః సంవిభక్తాశ్చ మృదవః సత్యవాదినః।
బ్రాహ్మణా మే స్వకర్మస్థా మా మమాంతరమావిశః॥ 12-77-12(67849)
న యాచంతే ప్రయచ్ఛంతి సత్యధర్మవిశారదాః।
నాధ్యాపయంత్యధీయంతే యజంతే యాజయంతి న॥ 12-77-13(67850)
బ్రాహ్మణాన్పరిరక్షంతి సంగ్రామేష్వపలాయినః।
క్షత్రియా మే స్వకర్మస్థా మా మమాంతరమావిశః॥ 12-77-14(67851)
కృషిగోరక్షవాణిజ్యముపజీవంత్యమాయయా।
అప్రమత్తాః క్రియావంతః సువృత్తాః సత్యవాదినః॥ 12-77-15(67852)
సంవిభాగం దమం శౌచం సౌహృదం చ వ్యపాశ్రితాః।
మమ వైశ్యాః స్వకర్మస్థా మా మమాంతరమావిశః॥ 12-77-16(67853)
త్రీన్వర్ణానుపతిష్ఠంతే యథావదనసూయకాః।
మమ శూద్రాః స్వకర్మస్థా మా మమాంతరమావిశః॥ 12-77-17(67854)
కృపణానాథవృద్ధానాం దుర్బలాతురయోషితాం।
సంవిభక్తాఽస్మి సర్వేషాం మా మమాంతరమావిశః॥ 12-77-18(67855)
కులానురూపధర్మాణాం ప్రస్థితానాం యథావిధి।
అవ్యుచ్ఛేత్తాఽస్మి సర్వేషాం మా మమాంతరమావిశః॥ 12-77-19(67856)
తపస్వినో మే విషయే పూజితాః పరిపాలితాః।
సంవిభక్తాశ్చ సత్కృత్య మా మమాంతరమావిశః॥ 12-77-20(67857)
నాసంవిభజ్య భోక్తాఽస్మి న విశామి పరస్త్రియం।
స్వతంత్రో జాతు న క్రీడే మా మమాంతరమావిశః॥ 12-77-21(67858)
నాబ్రహ్మచారీ భిక్షావాన్భిక్షుర్వా బ్రహ్మచర్యవాన్।
అనృత్విజా హుతం నాస్తి మా మమాంతరమావిశః॥ 12-77-22(67859)
`కృతం రాజ్యం మయా సర్వం రాజ్యస్థేనాపి కార్యవత్।
నాహం వ్యుత్క్రామితః సత్యాన్మా మమాంతరమావిశః॥ ' 12-77-23(67860)
నావజానాంయహం వైద్యాన్న వృద్ధాన్న తపస్వినః।
రాష్ట్రే స్వపతి జాగర్మి మా మమాంతరమావిశః॥ 12-77-24(67861)
`శుక్లకర్మాస్మి సర్వత్ర న దుర్గతిభయం మమ।
ధర్మచారీ గృహస్థశ్చ మా మమాంతరమావిశః॥' 12-77-25(67862)
వేదాధ్యయనసంపన్నస్తపస్వీ సత్యధర్మవిత్।
స్వామీ సర్వస్య రాష్ట్రస్య ధీమాన్మమ పురోహితః॥ 12-77-26(67863)
దానేన దివ్యానభివాంఛామి లోకాన్
సత్యేనాథ బ్రాహ్మణానాం చ గుప్త్యా।
శుశ్రూషయా చాపి గురూనుపైమి
న మే భయం విద్యతే రాక్షసేభ్యః॥ 12-77-27(67864)
న మే రాష్ట్రే విధవా బ్రహ్మబంధు
ర్న బ్రాహ్మణః కితవో నోత చోరః।
నాయాజ్యయాజీ న చ పాపకర్మా
న మే భయం విద్యతే రాక్షసేభ్యః॥ 12-77-28(67865)
న మే శస్త్రైరనిర్భిన్నం గాత్రే వ్ద్యంగులమంతరం।
ధర్మార్థం యుధ్యమానస్య మా మమాంతరమావిశః॥ 12-77-29(67866)
గోబ్రాహ్మణేభ్యో యజ్ఞేభ్యో నిత్యం స్వస్త్యయనం మమ।
ఆశాసతే జనా రాష్ట్రే మా మమాంతరమావిశః॥ 12-77-30(67867)
రాక్షస ఉవాచ। 12-77-31x(5539)
`నారీణాం వ్యభిచారాచ్చ అన్యాయాచ్చ మహీక్షితాం।
విప్రాణాం కర్మదోషాచ్చ ప్రజానాం జాయతే భయం॥ 12-77-31(67868)
అవృష్టిర్మారకో దోషః సతతం క్షుద్భయాని చ।
విగ్రహశ్చ సదా తస్మిందేశే భవతి దారుణః॥ 12-77-32(67869)
యక్షరక్షఃపిశాచేభ్యో నాసురేభ్యః కథంచన।
భయముత్పద్యతే తత్ర యత్ర విప్రాః సుసంయతాః॥ 12-77-33(67870)
గంధర్వాప్సరసః సిద్ధాః పన్నగాశ్చ సరీసృపాః।
మానవాన్న జిఘాంసంతి యత్ర నార్యః పతివ్రతాః॥ 12-77-34(67871)
బ్రాహ్మణః క్షత్రియా వైశ్యా యత్ర శూద్రాశ్చ ధార్మికాః।
నాఽనావృష్టిభయం తత్ర న దుర్భిక్షం న విభ్రమః॥ 12-77-35(67872)
ధార్మికో యత్ర భూపాలో న తత్రాస్తి పరాభవః।
ఉత్పాతా న చ దృశ్యంతే న దివ్యా న చ మానుషాః॥ 12-77-36(67873)
యస్మాత్సర్వాస్వవస్థాసు ధర్మమేవాన్వవేక్షసే।
తస్మాత్ప్రాప్నుహి కైకేయ గృహం స్వస్తి వ్రజాంయహం॥ 12-77-37(67874)
యేషాం గోబ్రాహ్మణా రక్ష్యాః ప్రజా రక్ష్యాశ్చ కేకయ।
న రక్షోఽభ్యో భయం తేషాం కుత ఏవ తు పాతకం॥ 12-77-38(67875)
యేషాం పురోగమా విప్రా యేషాం బ్రహ్మ పరం బలం।
సురక్షితాస్తథా విప్రాస్తే వై స్వర్గజితో నృపాః॥ 12-77-39(67876)
భీష్మ ఉవాచ। 12-77-40x(5540)
తస్మాద్ద్విజాతీన్రక్షేత తే హి రక్షంతి రక్షితాః।
ఆశీరేషాం భవేద్రాజన్రాజ్ఞాం సంయక్ప్రవర్తతాం॥ 12-77-40(67877)
తస్మాద్రాజ్ఞా విశేషేణ వికర్మస్థా ద్విజాతయః।
నియంయాః సంవిభజ్యాశ్చ ప్రజానుగ్రహకారణాత్॥ 12-77-41(67878)
ఏవం యో వర్తతే రాజా పౌరజానపదేష్విహ।
అనుభూయేహ భద్రాణి ప్రాప్నోతీంద్రసలోకతాం॥ ॥ 12-77-42(67879)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే శాంతిపర్వణి రాజధర్మపర్వణి సప్తసప్తతితమోఽధ్యాయః॥ 77॥

Mahabharata - Shanti Parva - Chapter Footnotes

12-77-8 మామకాంతరమావిభః ఇతి ట. డ.థ. పాఠః। మామకాంతరమావిశః ఇతి ఝ. పాఠః॥
12-77-27 న పాపకారీ న చ పాపవక్తా ఇతి ట.డ.థ.ద. పాఠః॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.